f

Europejskie Centrum Pamięci i Pojednania - Archiwum 2013

14 września, u stóp Góry Śmierci w Pustkowie odbyło się kolejne już Modlitewno – Edukacyjne Spotkanie Młodych, realizowane przez działające w Gminie Dębica Europejskie Centrum Pamięci i Pojednania oraz Parafię pod wezwaniem św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Pustkowie – Osiedlu.

W tym roku mottem przewodnim Spotkania były losy Żołnierzy Wyklętych – działaczy podziemia niepodległościowego i antykomunistycznego, walczących z sowietyzacją Polski i narzuconą władzą komunistyczną.

Chęć upamiętnienia tragicznych losów tych żołnierzy, ich historii, była nawiązaniem do ogłoszonego „Roku Żołnierzy Wyklętych”. To pierwszy taki ogólnopolski projekt edukacyjno – historyczny, zainicjowany przez Fundację Niepodległości, realizowany wraz z partnerami: Fundacją Ośrodka KARTA, Instytutem Pamięci Narodowej oraz Muzeum Powstania Warszawskiego.

W okresie wakacyjnym, w siedzibie Ekspozycji zaplanowano zajęcia edukacyjno – rozrywkowe dla najmłodszych zwiedzających oraz promocyjne zwiedzania Ekspozycji dla osób dorosłych. W miesiącu lipcu, w każdą środę, dwa razy dziennie, o godz. 11:00 i 15:00 organizowane było specjalne zwiedzanie Ekspozycji w towarzystwie przewodnika, podczas którego przewodnik oprowadzał zwiedzających po wystawie i przybliżał historię obozów pracy przymusowej i Poligonu Waffen – SS Truppenübungsplatz Heidelager w Pustkowie. Oferta skierowana była do każdego odbiorcy, zarówno dorosłych jak i dzieci.

28 czerwca odbył się ostatni w tym roku szkolnym i akademickim, wykład z cyklu comiesięcznych „Spotkań z Historią”, realizowanych przez Europejskie Centrum Pamięci i Pojednania. Na zakończenie podjęty został kolejny wątek intrygującego tematu poligonu rakietowego w Bliźnie, tym razem „Blizna w świetle źródeł historycznych”. Problematyka Poligonu doświadczalnego w Bliźnie była już poruszana w trakcie marcowych „Spotkań z Historią”. Niezmiernie interesujący wykład „Tajemnice Blizny” wygłosili wówczas dwaj znakomici badacze i znawcy tematu - Jacek i Marek Flis. Na ostatnim spotkaniu, ci sami prelegenci przeanalizowali kwestię Blizny w perspektywie zachowanych źródeł historycznych – dokumentów, fotografii, a nawet filmów instruktażowych, zrealizowanych przez III Rzeszę. Dokumentacja ta rozproszona jest dziś po wielu instytucjach, polskich i zagranicznych, a także zbiorach prywatnych.

15 listopada Ekspozycję historyczno – dydaktyczną u stóp Góry Śmierci zwiedzili przedstawiciele holenderskiego miasta Nijkerk. Przyjechali oni do Dębicy w związku z uroczystością 35 – lecia istnienia Zespołu Pieśni i Tańca Igloopolanie, który od lat współpracuje z tamtejszym Zespołem Folklorystycznym Rav Brachot. Gościom z Holandii starano się zaprezentować ciekawe i ważne miejsca dla historii naszego regionu, wśród nich Górę Śmierci, która tak tragicznie wpisuje się w dzieje ziemi dębickiej podczas okupacji hitlerowskiej z lat 1939 - 1945.

Przewodnikiem niemieckojęzycznej grupy z Holandii był Jacek Kulig. Oprowadził gości po wystawie i przybliżył historię działającego na tych terenach Poligonu Waffen –SS i obozów pracy przymusowej.

Zgromadzone w muzeum eksponaty i dokumenty, wywarły na zwiedzających ogromne wrażenie, tym bardziej, że pamięć o wydarzeniach II wojny światowej jest bardzo żywa, także w działaniach i projektach edukacyjnych Holandii. Szczególną uwagę zwrócono na szereg oryginalnych, archiwalnych fotografii w zbiorach Ekspozycji, m. in. fotografie z prywatnego archiwum Roberta Piękosia.