f

Europejskie Centrum Pamięci i Pojednania - Archiwum 2013

Zdarza się kilka nocy w roku, kiedy nie warto spać!! Do jednej z nich niewątpliwie należy Noc Muzeów. Ci co tego doświadczyli – wiedzą, że jest to wyjątkowe przeżycie dla dorosłych, młodzieży, a nawet dzieci. W tym roku, 18 maja przypadała X Międzynarodowa Noc Muzeów – ogólnoeuropejska impreza kulturalna, podczas której wszelkie muzea, galerie i instytucje kultury otwarte są w godzinach wieczornych i nocnych. Nieprezentowane na co dzień eksponaty, zakątki niedostępne dla zwiedzających, tajemnice muzeów i galerii, nocna odsłona sztuki – wszystko to oferują wówczas europejskie instytucje muzealne. Głównym celem Nocy Muzeów, odbywającej się pod patronatem Europejskiej Rady Europy, jest utworzenie płaszczyzny spotkania dla muzeów i publiczności. Muzea udostępniają swoje zbiory bezpłatnie, przygotowują również wiele atrakcji dla zwiedzających. Działająca przy Górze Śmierci Ekspozycja historyczno – dydaktyczna również włączyła się w tą międzynarodową akcję. Można było bezpłatnie zwiedzać Ekspozycję przy świetle księżyca, aż do północy. Dla zwiedzających przygotowano możliwość wysłuchania relacji byłych więźniów obozów pracy przymusowej, a także oryginalnego komunikatu radiowego z 1 września 1939 r. o wybuchu II wojny św. Można było także obejrzeć film dokumentalny o życiu i działalności społecznej Księżnej Heleny Jabłonowskiej, która uratowała od śmierci wielu więźniów Pustkowskich obozów pracy. Nocne zwiedzanie Ekspozycji cieszyło się sporym powodzeniem. Wystawę obejrzało ponad 200 osób.

 

18 maja b. r. w miejscowości Wybrzeże, niedaleko Przemyśla, w ośrodku Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Archidiecezji Przemyskiej miał miejsce finał Wojewódzkiego Konkursu Patriotycznego „Żołnierze wyklęci – zapomniani bohaterowie naszego regionu”. Organizatorami konkursu było: Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży Archidiecezji Przemyskiej, oraz Zespół Szkół im. A. Fredry w Nienadowej. Patronat nad konkursem objęło Europejskie Centrum Pamięci i Pojednania przy Centrum Kultury i Bibliotek Gminy Dębica.
Finał konkursu składał się z trzech etapów:
Etap I – gra plenerowa
Etap II – test sprawdzający
Etap III – indywidualna prezentacja biogramu wybranego „żołnierza wyklętego” działającego w dawnych strukturach AK.
Spotkanie rozpoczęło się Mszą Św. w intencji Ojczyzny, którą celebrował ks. Lesław Pelc. Finaliści konkursu wyróżniali się ogromna wiedzą historyczną i profesjonalnie przygotowaną prezentacją, zawierającą barwne podkłady muzyczne, wiersze i cytaty źródłowe.
Laureaci Konkursu:
I miejsce – Karolina Augustyn (Łańcut)
II miejsce – Piotr Fraciszewski (Brzozów)
III miejsce – Karol Winiarski (Brzozów)

W dniach 1 i 3 maja wiele osób skorzystało z oferty Ekspozycji historyczno – dydaktycznej przy Górze Śmierci „W Majówkę zwiedzaj rodzinnie”. Zwiedzający mogli obejrzeć historyczną rekonstrukcję budynków związanych z poligonem wojskowym i byłym obozem, makiety głównych zabudowań poligonu i obozu, filmy dokumentalne, a także nowe eksponaty prezentowane w zmienionej aranżacji artystycznej wystawy. Duże wrażenie zrobiła cześć ekspozycji poświęcona losom więźniów z obozów pracy przymusowej. Z przejęciem słuchano nagranych relacji byłych więźniów, przeglądano fotografie i dokumenty. Młodzi pasjonaci historii mieli możliwość wysłać własnoręcznie opieczętowany list lub gryps z poczty polowej.

W ramach „Spotkań z Historią” podejmowane są różnorodne tematy z zakresu historii lokalnej, kultury i dziejów regionu, ale także problematyki związanej z dziejami ogólnokrajowymi.Tym razem najbliższe spotkanie dotyczyło najstarszej dębickiej szkoły, z której wywodzi się obecne I Liceum Ogólnokształcące im. króla Władysława Jagiełły w Dębicy, dziedziczące nie tylko dawną siedzibę, ale i tradycje najstarszego dębickiego Gimnazjum. Przeszło stuletnia już szkoła ma niezwykle długą i ciekawą historię, a jej losy były nierozerwalnie związane z losami miasta od początku XX w. po dzień dzisiejszy. Na temat szkoły zachowały się także bardzo interesujące i cenne dla badaczy teksty źródłowe, jak choćby „Sprawozdania C.K. Gimnazyum w Dębicy” z pierwszych lat jego istnienia, czy „Sprawozdania Dyrekcji” wydawane w okresie 1907 – 1932.

Wykład, zatytułowanym „Rola Gimnazjum dębickiego w życiu i awansie społecznym miasta w okresie od powstania do wybuchu II wojny św.” wygłosiła pani Lidia Górska - bibliotekoznawca, nauczyciel - bibliotekarz I LO w Dębicy, absolwentka Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie (WSP). Autorka licznych artykułów z historii regionalnej, oraz dotyczących zagadnień społecznych, religijnych i pedagogicznych.